Menteri Perancangan, Pembangunan & Infrastruktur RSNB-GiE berkata masyarakat Sabah di perantauan perlu terus memelihara hubungan dengan sejarah, budaya dan tanah kelahiran mereka
MILDURA, Victoria, 1 September 2026: Timothy S Arambala, yang diperkenalkan oleh Republic of Sabah North Borneo Government-in-Exile (RSNB-GiE) sebagai Menteri Perancangan, Pembangunan & Infrastruktur, berkata Sambutan Hari Sabah 2026 di Mildura membawa mesej penting mengenai pemeliharaan identiti, budaya dan perpaduan masyarakat Sabah yang tinggal jauh dari tanah kelahiran.
Dalam kenyataan yang dikeluarkan sempena sambutan itu, Timothy berkata masyarakat Sabah di perantauan, termasuk mereka yang menetap dan bekerja di Australia, tidak seharusnya kehilangan hubungan dengan sejarah, budaya dan asal-usul mereka walaupun tinggal ribuan kilometer dari Sabah.
Sambutan Hari Sabah 2026 di Mildura diadakan pada 29 Ogos dengan tema “Menghargai Akar Kita. Meraikan Identiti Kita.”
Menurut Timothy, pemilihan Mildura sebagai lokasi sambutan mempunyai makna tersendiri kerana kawasan serantau Victoria itu menjadi tempat tinggal dan tempat mencari rezeki bagi sebahagian masyarakat Sabah dan Borneo.
Beliau berkata acara memperingati identiti Sabah tidak seharusnya hanya tertumpu di bandar-bandar besar seperti Melbourne atau Sydney.
“Sabah ada di mana saja orang Sabah berada,” menurut mesej yang dibawa melalui kenyataan tersebut.
Timothy berkata penganjuran sambutan di Mildura juga merupakan satu pengiktirafan terhadap masyarakat Sabah yang bekerja, membina keluarga dan menjalani kehidupan di kawasan serantau Australia.
Menurutnya, walaupun masyarakat diaspora mungkin kecil berbanding komuniti di bandar besar, mereka masih boleh memainkan peranan penting dalam memelihara budaya, sejarah serta hubungan antara generasi.
Data Banci Australia 2021 menunjukkan seramai 1,097 penduduk kelahiran Malaysia tinggal di kawasan Mildura, bersamaan kira-kira 1.9 peratus daripada jumlah penduduk kawasan itu.
Bagaimanapun, data rasmi Australia tidak membezakan penduduk kelahiran Malaysia berdasarkan negeri asal. Oleh itu, jumlah sebenar masyarakat Sabah yang tinggal di Mildura tidak dapat ditentukan melalui statistik tersebut.
Kewujudan masyarakat Sabah yang aktif mempertahankan budaya mereka di Victoria turut dapat dilihat melalui penganjuran acara kebudayaan lain seperti Kaamatan di Melbourne.
Timothy berkata salah satu matlamat penting Sambutan Hari Sabah ialah memastikan generasi muda daripada keluarga Sabah yang lahir atau membesar di luar negara mendapat peluang mengenali sejarah dan warisan keluarga mereka.
Menurutnya, generasi tersebut perlu didedahkan kepada sejarah Sabah, makanan tradisional, muzik, bahasa, pakaian, seni dan kepelbagaian masyarakat yang membentuk identiti Sabah.
Sabah mempunyai masyarakat yang terdiri daripada pelbagai kumpulan etnik dan budaya, antaranya Kadazan, Dusun, Murut, Rungus, Bajau, Bisaya, Brunei, Kedayan, Orang Sungai, Lundayeh serta banyak lagi komuniti lain.
Timothy berkata kepelbagaian tersebut tidak seharusnya menjadi faktor yang memisahkan orang Sabah.
Sebaliknya, beliau melihat kepelbagaian itu sebagai salah satu kekuatan utama Sabah.
Menurut beliau, identiti bersama sebagai orang Sabah harus mampu melangkaui perbezaan suku kaum, agama, daerah, bahasa dan latar belakang.
Sambutan di Mildura turut menyediakan ruang kepada masyarakat Sabah, Sarawak dan komuniti Borneo lain untuk bertemu, berkongsi pengalaman, menikmati makanan dan budaya serta membina hubungan dengan masyarakat Australia yang lebih luas.
Timothy berkata perpaduan tidak boleh dibina melalui slogan semata-mata.
Menurutnya, perpaduan perlu dibina melalui hubungan sesama manusia, pertemuan, perbualan, perkongsian budaya, sikap saling menghormati dan kesediaan untuk memahami antara satu sama lain.
Beliau turut melihat masyarakat Sabah di luar negara sebagai satu aset yang berpotensi menghubungkan Sabah dengan dunia luar.
Ramai orang Sabah kini bekerja, belajar, berniaga dan membina kerjaya di Australia serta negara-negara lain.
Menurut Timothy, pengalaman, kemahiran dan pengetahuan yang diperoleh masyarakat diaspora di luar negara boleh memainkan peranan dalam bidang pendidikan, pembangunan kemahiran, kepakaran profesional, perniagaan, teknologi, budaya dan hubungan antara masyarakat.
Beliau berkata hubungan tersebut perlu terus dipelihara supaya masyarakat Sabah di luar negara tidak terputus daripada perkembangan dan masa depan tanah kelahiran mereka.
Walaupun sambutan di Mildura berlangsung pada 29 Ogos, tarikh rasmi Hari Sabah ialah 31 Ogos.
Kerajaan Sabah secara rasmi mengisytiharkan 31 Ogos sebagai Hari Sabah melalui warta kerajaan yang diterbitkan pada Jun 2024.
Pada 31 Ogos 2026, sambutan rasmi Hari Sabah turut berlangsung di Dataran Bandaraya, Kota Kinabalu, dengan kehadiran Yang di-Pertua Negeri Sabah Tun Musa Aman, Ketua Menteri Datuk Seri Panglima Hajiji Noor serta ribuan masyarakat.
Dari sudut sejarah, 31 Ogos 1963 merupakan tarikh penting dalam perkembangan perlembagaan North Borneo, yang kemudiannya dikenali sebagai Sabah.
Rekod diplomatik Australia pada tahun 1963 menyatakan bahawa Sabah dan Sarawak telah mencapai tahap pemerintahan sendiri menjelang pembentukan Malaysia pada 16 September 1963.
Bagaimanapun, terdapat perbezaan dari sudut undang-undang dan sejarah antara pemerintahan sendiri dengan kedaulatan antarabangsa sepenuhnya.
Akta Malaysia 1963 yang diluluskan oleh Parlimen British memperuntukkan penamatan kedaulatan dan bidang kuasa British ke atas North Borneo, Sarawak dan Singapura apabila susunan Malaysia berkuat kuasa pada 16 September 1963.
Oleh itu, status tepat Sabah dalam tempoh antara 31 Ogos dan 16 September 1963 terus menjadi perkara yang dibahaskan dari sudut sejarah, perlembagaan dan politik.
RSNB menyatakan bahawa organisasinya ditubuhkan di Australia pada tahun 2020 dan memperjuangkan kemerdekaan Sabah melalui pendekatan aman dan politik.
Pada September 2025, organisasi itu mengisytiharkan penubuhan Republic of Sabah North Borneo Government-in-Exile di Melbourne.
Setakat semakan dibuat, tidak terdapat kenyataan awam daripada Kerajaan Australia yang menunjukkan pengiktirafan diplomatik terhadap RSNB-GiE sebagai kerajaan rasmi Sabah.
Jabatan Hal Ehwal Luar Negeri dan Perdagangan Australia, atau DFAT, masih menjalankan hubungan diplomatik rasmi Australia dengan Malaysia dan merujuk pejabat diplomatiknya di Sabah sebagai Konsulat Australia di Kota Kinabalu, Sabah, Malaysia.
Tidak terdapat juga kenyataan awam daripada Jabatan Dalam Negeri Australia yang menunjukkan bahawa jabatan berkenaan menaja, menyokong atau memberikan pengiktirafan rasmi kepada Sambutan Hari Sabah di Mildura atau RSNB-GiE.
Namun bagi Timothy, mesej utama sambutan tersebut adalah lebih luas daripada soal politik semata-mata.
Beliau menekankan bahawa orang Sabah yang membina kehidupan di luar negara tidak semestinya harus meninggalkan identiti, budaya dan hubungan mereka dengan tanah kelahiran.
Sebaliknya, pengalaman hidup di luar negara boleh memperkayakan pengetahuan dan pandangan generasi Sabah sambil membolehkan mereka terus menghargai akar keluarga masing-masing.
“Sabah mungkin jauh dari Mildura, tapi Sabah tetap dekat di hati kita,” demikian mesej utama yang dibawa melalui kenyataan Sambutan Hari Sabah 2026.
Bagi Timothy dan penganjur, sambutan di Mildura merupakan satu usaha kecil tetapi bermakna untuk memastikan identiti Sabah terus hidup dalam kalangan generasi diaspora, tidak kira sejauh mana mereka berada dari tanah kelahiran.
Post a Comment